Заң үстемдегін қамтамасыз етеді
Әрқайсымыздың күнделікті өмірімізде құқық пен заңның алатын орны ерекше. Жұмыс істеу, білім алу, медициналық көмекке жүгіну, өз пікірімізді айту – осының бәрі Конституциямен бекітілген. Қазіргі таңда елде жаңа Конституция жобасы ұсынылып отыр. Бұл құжатта әрбір азаматқа тікелей қатысты маңызды өзгерістер қарастырылған. Сол себепті оның негізгі мазмұнын қарапайым тілмен түсіндіру – маңызды мәселе.
Қоғам өміріндегі ең маңызды құқықтық құжат – Конституция. Қазіргі уақытта ұсынылып отырған жаңа Конституция жобасы елдің саяси, құқықтық және әлеуметтік дамуын жаңғыртуға бағытталған. Жоба бірқатар негізгі тармақтарды қамтиды, олардың әрқайсысы азаматтардың құқықтарын кеңейтуге және мемлекеттік басқару жүйесін жетілдіруге негізделген.
Конституция жобасында билік тармақтары арасындағы тепе-теңдік пен өзара жауапкершілікті күшейтуге ерекше назар аударылған. Заң шығарушы, атқарушы және сот билігінің өкілеттіктерін нақтылау арқылы мемлекеттік шешімдердің ашықтығы мен тиімділігін арттыру көзделеді. Бұл өзгерістер биліктің бір орталыққа шамадан тыс шоғырлануына жол бермеуге бағытталған.
Жоба адамның негізгі құқықтары мен бостандықтарын қорғауды басты құндылық ретінде бекітеді. Сөз бостандығы, әділ сотқа қол жеткізу, жеке өмірге қол сұғылмауы секілді құқықтардың сақталуына конституциялық кепілдіктер күшейтіледі. Сонымен қатар, азаматтардың өз пікірін еркін білдіруіне және қоғамдық істерге қатысуына құқықтық негіздер нақтыланады.
Жаңа Конституция жобасы жергілікті деңгейдегі басқарудың рөлін арттыруды көздейді. Мәслихаттар мен жергілікті басқару органдарының өкілеттіктерін кеңейту арқылы өңірлердің әлеуметтік-экономикалық мәселелерін тұрғындардың тікелей қатысуымен шешу мүмкіндігі артады. Бұл аймақтардың дамуына серпін береді деп күтіледі.
Сот билігінің тәуелсіздігін қамтамасыз ету – құқықтық мемлекеттің негізгі қағидаларының бірі. Конституция жобасында судьялардың мәртебесін күшейту, сот шешімдерінің әділ әрі бейтарап қабылдануына жағдай жасау мәселелері қарастырылған. Бұл азаматтардың заң алдындағы теңдігін қамтамасыз етуге бағытталған.
Жобада әлеуметтік әділеттілік қағидаларына да мән берілген. Мемлекеттің білім беру, денсаулық сақтау және әлеуметтік қорғау салаларындағы жауапкершілігі айқындалып, әр азаматқа лайықты өмір сүру жағдайын жасау міндеті бекітіледі.
Қорытындылай келсек, жаңа Конституция жобасы – ел дамуының жаңа кезеңіне бағытталған маңызды құжат. Ол қоғам мен мемлекет арасындағы өзара сенімді нығайтып, заң үстемдігін қамтамасыз етуге негіз қалайды. Сондықтан әрбір азамат ұсынылып отырған өзгерістермен танысып, өз көзқарасын білдіруі маңызды.
Нұрлан Түймелиев,
облыстық мәслихат депутаты





